Nie ma czasu do stracenia

Awarie elektryczne, zakorkowane drogi, przeciążone łącza internetowe – tak według ekspertów może wyglądać obraz Polski już za kilka lat. Jeżeli nie przeprowadzimy rewolucji w infrastrukturze, dotkliwe konsekwencje odczujemy we wszystkich dziedzinach życia ostrzegali uczestnicy panelu Infrastruktura dla skoku cywilizacyjnego.

W Europie możemy zaobserwować dwie drogi rozwoju infrastruktury. Model hiszpański zakłada stabilną ewolucję, przechodząc wszystkie stopnie rozwoju: budowę sieci kolejowej, autostrad i infrastruktury technicznej. Model irlandzki zakłada rezygnację z części etapów i skupienie się na tym co przesądzi o sile państwa za dziesięć czy dwadzieścia lat. Polska musi wybrać model irlandzki ponieważ na hiszpański jest już za późno. Według Macieja Wituckiego, prezesa Telekomunikacji Polskiej musimy wykorzystać szansę Euro 2012 i postawić na infrastrukturę teleinformatyczną. Internet umożliwi skok cywilizacyjny ale zwiększenie dostępu do szybkich łączy to nie wszystko. Potrzebne są działania które umożliwią wykorzystanie Internetu do kontaktów z urzędami oraz popularyzacji telepracy. Obecnie stoimy przed wyzwaniem stworzenia spójnej strategii rozwoju.

Na rynku jest wiele  przedsiębiorstw które są lokalnymi liderami i mają duże możliwości inwestycyjne. Niestety wydają one bardzo mało na badania i rozwój przez co są coraz mniej konkurencyjne. Rynek europejski konsoliduje się i jeżeli nie postawimy na innowacyjność prawdopodobnie rodzime firmy zostaną przejęte lub sprzedane zagranicznym koncernom. Kapitał prywatny może mieć znaczący wkład w rozwój infrastruktury. Konieczne do tego jest znaczne uproszczenie reguł partnerstwa publiczno-prywatnego. Musimy wyznaczyć priorytety i ułatwić procedury prawne inwestowania.

Tomasz Komornicki z Instytutu Geografii i Przestrzennego Zagospodarowania PAN, zwrócił uwagę na plany drogowe które są podstawą realizowanych obecnie inwestycji. Pochodzą z lat sześćdziesiątych i siedemdziesiątych. Układane w oparciu o interesy Układu Warszawskiego i nieistniejącego już przemysłu ciężkiego całkowicie nie odpowiadają współczesnym realiom. Konieczne jest zdefiniowanie nowych celów. Wśród nich najważniejsze to zaktywizowanie ośrodków wschodnich, ułatwienie dostępu do portów morskich i uwzględnienie w nowych inwestycji kapitałowych. Ograniczony czas i fundusze zmuszają nas do wybrania tylko strategicznych sektorów infrastruktury i rozpoczęcia w nich szybkich inwestycji.

Niezwykle istotnym elementem rozwoju infrastrukturalnego jest bezpieczeństwo energetyczne. Były minister gospodarki Piotr Woźniak zwrócił uwagę na to, że dostawy gazu i energii elektrycznej są gwarancją stabilnego rozwoju dla wielu gałęzi gospodarki. Brak dywersyfikacji dostaw gazu i uzależnienie od Rosji sprawia, że stoimy przed ryzykiem zachwiania płynności dostaw. Odstrasza to inwestorów zagranicznych i w efekcie rozwój wyhamowuje rozwój przemysłu. Także sieci elektroenergetyczne nie są przystosowane do zmian które zaszły w ostatnich latach. Brak jest pierścieni  zasilających pozwalających na dostarczenie prądu z dwóch źródeł. Trzeba się liczyć z tym, że awarie energetyczne takie jak ostatnio w Szczecinie będą częstsze, długotrwałe i kosztowne. Jeszcze tylko przez najbliższe cztery lata możemy ubiegać się o fundusze z Unii Europejskiej na rozwój sieci energetycznej. - Nie skorzystanie z tej szansy znacząco oddali możliwość osiągnięcia poziomu reszty państw europejskich – podkreślał Piotr Woźniak.

Wszyscy eksperci biorący udział w dyskusji byli zgodni w ocenie zbliżających się zagrożeń. — Polsce potrzebny jest długofalowy, strategiczny plan rozwoju który będzie zaakceptowany i realizowany przez wszystkie kolejne rządy i poszczególne resorty — podkreślał prezes Telekomunikacji Polskiej. — Jeżeli decydenci będą chcieli osiągnąć efekty  w czasie jednej kadencji nie będzie możliwe rozpoczęcie kosztownych inwestycji. Jeżeli tego nie zrobimy już teraz, za kilka lat będzie za późno. Wtedy żadne próby ratowania sytuacji nie uchronią nas przed dotkliwymi problemami infrastrukturalnymi. Wpłynie to bardzo negatywnie funkcjonowanie całej gospodarki.

Uczestnicy panelu:

• Maciej Witucki – Prezes zarządu Telekomunikacji Polskiej S.A.;
• Tomasz Komornicki – Instytut Geografii i Przestrzennego Zagospodarowania PAN;
• Piotr Grzegorz Woźniak – były Minister Gospodarki;
• Aleksander Kwiatkowski – Prezes Zarządu AT. Kearney

Panel prowadził:

• dr Krzysztof Rybiński, Ernst&Young